Yâ Rahîm Ne Demek? Anlamı, Âyetleri ve Zikri

Son güncelleme: Kasım 2, 2026

Rahîm, Allah’ın güzel isimlerinden biridir. TDV İslâm Ansiklopedisi bu ismi Rahmân maddesiyle birlikte ele alır; maddeye göre Rahîm, Hz. Peygamber’e nispet edildiği Tevbe 9/128 hariç, Kur’an’da yüz on dört yerde Allah’ın ismi olarak tekrarlanır. Dua ederken “Yâ Rahîm” diye anılır.

Aşağıda ismin Arapça yazılışını, TDV’deki yerini, Kur’an’da geçtiği âyetleri ve Rahmân ile aradaki ilişkiyi bulabilirsiniz. İsmin eşi olan Yâ Rahmân sayfası da aynı çerçevede hazırlanmıştır.

Yâ Rahîm diyerek yapılan duanın size uygun bir düzene oturmasını istiyorsanız bunu doğrudan konuşabilirsiniz. Niyete özel dua ve ayet çalışması kapsamında Cihan Ali Hoca’dan destek alabilirsiniz. WhatsApp’tan yazabilir ya da +90 531 994 60 07 numarasını arayabilirsiniz.

Yâ Rahîm İsminin Arapça Yazılışı ve Kökü

الرَّحِيمُ

Okunuşu: er-Rahîm

Rahîm de Rahmân gibi rahmet kökünden gelir. TDV’de “Rahîm” başlığı doğrudan “Rahmân” maddesine yönlendirir; isme dair açıklamalar o maddede toplanmıştır. Maddede, âlimlerin büyük çoğunluğunun rahîm gibi rahmânın da rahmet kökünden türediğini belirttiği kaydedilir.

Arapça yazılış Tirmizî’nin rivayet ettiği doksan dokuz isim listesinden alınmıştır (Deavât 82; sunnah.com’da 3507).

Yâ Rahîm Ne Demek? İsmin Anlamı (TDV İslâm Ansiklopedisi)

Kur’an’da dört âyette “erhamü’r-râhimîn” (merhamet edenlerin en merhametlisi), iki âyette “hayrü’r-râhimîn” (merhamet edenlerin en hayırlısı) terkibi geçer. Rahîm, esmâ-i hüsnâdan gafûr, azîz, raûf, tevvâb, ber ve vedûd isimleriyle ve bir yerde rab ismiyle birlikte anılmış, üç âyette de müminlerle ilişkili olarak zikredilmiştir. TDV, birlikte geçtiği bu isimlerin rahîmin muhtevasını pekiştirdiğini belirtir.

Rahmân ile rahîm arasındaki farka dair yaygın görüş, rahmânın dünya hayatında herkesi, rahîmin ise âhirette yalnız müminleri kapsayan ilâhî rahmeti ifade ettiği yönündedir. Abdullah b. Abbas’a nispet edilen söze göre ise her ikisi de şefkat ve merhameti bildiren isimlerdir ve her biri ötekinden daha rakiktir. TDV ayrıca birçok âlimin bu iki isim arasında anlam farkı bulunmadığı görüşünü benimsediğini kaydeder.

Rahmân ve rahîm isimlerinin ikisinin birden Allah’tan başkasına nispet edilmesi mümkün değildir; çünkü bunlar Kur’an’da yüz on dört defa tekrarlanan besmelede Allah lafzıyla birlikte O’nun zâtına izâfe edilmiştir. Rahîm kelimesinin Hz. Peygamber için kullanıldığı tek yer Tevbe 9/128’dir.

Gazzâlî’nin yorumuna göre kulun rahîm isminden alabileceği pay, fakirlerin ihtiyacını gidermeye gayret etmektir. Serveti ve nüfuzuyla bunu yapamayan kimse sıkıntıya düşenlere dua etmeli ve üzüntülerine ortak olmalıdır. TDV, rahmân ve rahîmin latîf, raûf, vedûd ve velî isimleriyle anlam yakınlığı içinde bulunduğunu da ekler.

Kur’an’da Rahîm İsminin Geçtiği Âyetler

Aşağıda Rahîm isminin geçtiği veya isimle doğrudan ilgili 4 âyet yer alıyor. Arapça metin ve meal Diyanet İşleri Başkanlığı Kur’an-ı Kerim Platformu’ndan (Kur’an Yolu meali) alınmıştır; Latin harfli okunuş Muhammet Abay çeviriyazısından sadeleştirilerek verilmiştir, yardımcı niteliktedir ve asıl esas Arapça metindir.

Bakara Suresi 163. Âyet (2/163)

وَاِلٰهُكُمْ اِلٰهٌ وَاحِدٌۚ لَٓا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ الرَّحْمٰنُ الرَّحٖیمُࣖ

Okunuşu: Veilâhüküm ilâhüv vâhid. lâ ilâhe illâ hüve’rrahmânü’rrahîm.

Meali (Diyanet): Mabudunuz tek ilâh olan Allah’tır; O’ndan başka ilâh yoktur; O rahmândır, rahîmdir.

Bu âyette tevhid bildirildikten hemen sonra “rahmândır, rahîmdir” buyrulur. TDV, bu âyetin rahmân ve rahîm isimlerini Allah’a has kıldığını belirtir.

Şuarâ Suresi 9. Âyet (26/9)

وَاِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزٖیزُ الرَّحٖیمُࣖ

Okunuşu: Veinne rabbeke lehüve’l‘azîzü’rrahîm.

Meali (Diyanet): Şüphesiz rabbin, işte O, mutlak güçlüdür, engin merhamet sahibidir.

Bu âyette rahîm ismi azîz ismiyle yan yana gelir. TDV, azîz ve benzeri isimlerle birlikte geçişin rahîmin muhtevasını pekiştirdiğini belirtir.

Yâsîn Suresi 58. Âyet (36/58)

سَلَامٌ قَوْلًا مِنْ رَبٍّ رَحٖیمٍ

Okunuşu: Selâmün kavlem mir rabbir rahîm.

Meali (Diyanet): Engin merhamet sahibi rabden gelen söz şu olacak: “Selâm size!”

Yâsîn suresinde cennet ehline söylenecek söz olarak “Selâm size!” bildirilir ve bu sözün “engin merhamet sahibi” rabden geleceği vurgulanır. TDV’nin Selâm maddesi, bu âyeti Allah’ın cennet ehline doğrudan veya melekler vasıtasıyla selâm vereceğine işaret olarak anar.

Tevbe Suresi 128. Âyet (9/128)

لَقَدْ جَٓاءَكُمْ رَسُولٌ مِنْ اَنْفُسِكُمْ عَزٖیزٌؗ عَلَیْهِ مَا عَنِتُّمْ حَرٖیصٌ عَلَیْكُمْ بِالْمُؤْمِنٖینَ رَؤُ𐻿فٌ رَحٖیمٌ

Okunuşu: Lekad câeküm rasûlüm min enfüsiküm ‘azîz. ‘aleyhi mâ ‘anittüm harîsun ‘aleyküm bilmü’minîne raûfür rahîm.

Meali (Diyanet): Andolsun, size içinizden öyle bir peygamber gelmiştir ki, sizin sıkıntıya uğramanız ona ağır gelir, size çok düşkündür, müminlere karşı şefkat ve merhamet doludur.

Bu âyette rahîm sıfatı Hz. Peygamber için kullanılır. TDV, rahîmin Allah’ın ismi olarak geçtiği yüz on dört yerin bu âyet hariç sayıldığını belirtir.

Yâ Rahîm Zikri ve Duada Kullanımı

Allah’ın güzel isimleriyle dua edilmesini bildiren A‘râf 7/180. âyet, “Yâ Rahîm” diye başlayan bir duanın da dayanağıdır. Âyet aşağıdadır.

A‘râf Suresi 180. Âyet (7/180)

وَلِلّٰهِ الْاَسْمَٓاءُ الْحُسْنٰى فَادْعُوهُ بِهَاࣕ وَذَرُوا الَّذٖینَ یُلْحِدُونَ فٖٓی اَسْمَٓائِهٖؕ سَیُجْزَوْنَ مَا كَانُوا یَعْمَلُونَ

Okunuşu: Velillâhi’l’esmâü’lhusnâ fed‘ûhü bihâ. vezerü’llezîne yülhidûne fî esmâih. seyüczevne mâ kânû ya‘melûn.

Meali (Diyanet): En güzel isimler Allah’ındır; bu güzel isimlerle O’na dua edin, O’nun isimleri hakkında doğru inançtan sapanları kendi başlarına bırakın. Onlar yaptıklarının cezasını çekecekler!

Allah’ın doksan dokuz ismi bulunduğunu ve bunları bilenin cennete gireceğini bildiren hadis Buhârî 2736 ve Müslim 2677’de geçer. Rahîm ismi, Tirmizî ve İbn Mâce’nin rivayet ettiği isim listelerinde Rahmân’dan hemen sonra yer alır (Tirmizî, Deavât 82; İbn Mâce, Duâ 10).

Gazzâlî’nin yorumuna uygun olarak bu ismi anan kimsenin sıkıntıya düşenler için dua etmesi ve onların üzüntüsüne ortak olması, ismin kula düşen payı olarak anlatılır. Ebced hesabı ayrı bir konudur ve bu sayfada sayısal değer yazmıyoruz; ilgilenenler için ebced hesaplama sayfası vardır.

Sıkça Sorulanlar

Yâ Rahîm ne demektir?

Allah’ı “Ey Rahîm” diye çağırmaktır. Rahîm, merhamet anlamındaki rahmet kökünden gelen bir isimdir; TDV’ye göre Kur’an’da yüz on dört yerde Allah’ın ismi olarak geçer.

Rahîm ile Rahmân aynı mıdır?

İkisi de rahmet kökünden gelir ve birlikte anılır. Yaygın görüşe göre rahmân dünyada herkesi, rahîm âhirette müminleri kapsayan rahmeti ifade eder; birçok âlim ise aralarında anlam farkı görmez (TDV).

Rahîm Allah’tan başkası için kullanılır mı?

Tevbe 9/128’de rahîm sıfatı Hz. Peygamber için kullanılmıştır. TDV, rahmân ve rahîm isimlerinin ikisinin birden Allah’tan başkasına nispet edilemeyeceğini belirtir.

Rahîm hangi isimlerle birlikte geçer?

TDV’ye göre gafûr, azîz, raûf, tevvâb, ber ve vedûd isimleriyle ve bir yerde rab ismiyle birlikte geçer.

Yâ Rahîm diyerek yapacağınız duanın düzenini kendi niyetinize göre kurmak isterseniz niyete özel dua ve ayet çalışması hakkında bilgi alabilir, Cihan Ali Hoca ile WhatsApp üzerinden ya da +90 531 994 60 07 numaralı telefondan görüşebilirsiniz.

İlgili yazılar: Yâ Rahmân ne demek? · Yâ Azîz ne demek? · Esmaül Hüsna nedir · Havas ilmi duası: Esmaül Hüsna ile dua

Kaynaklar

• TDV İslâm Ansiklopedisi, “RAHMÂN (Rahîm maddesi bu maddeye yönlendirir)”
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Tirmizî, Deavât 82 (sunnah.com’da 3507): doksan dokuz isim hadisi ve isim listesi (isimleri sayan bu rivayet zayıf kabul edilir)
• Buhârî 2736, sunnah.com: doksan dokuz isim hadisi
• Müslim 2677, sunnah.com: doksan dokuz isim hadisi
• Latin harfli okunuş: Muhammet Abay çeviriyazısı (AlQuran Cloud)
• TDV İslâm Ansiklopedisi, “RAHÎM” (Rahmân maddesine yönlendirme)