Yâ Muîd Ne Demek? Anlamı, Âyetleri ve Zikri

Son güncelleme: Kasım 2, 2026

Muîd, Allah’ın güzel isimlerinden biridir ve “yaratmayı tekrarlayan, tekrar yaratan” anlamına gelir. TDV İslâm Ansiklopedisi bu ismi ayrı bir madde olarak değil, Mübdi‘ maddesinin karşılığı olarak ele alır.

Aşağıda ismin Arapça yazılışı, TDV’deki açıklaması, Kur’an’daki kök kullanımları ve duada anılışı yer alıyor. Âyet metinleri ve mealleri Diyanet Kur’an Platformu’ndan alınmıştır.

Yâ Muîd ismini anarak geri dönüş ve yenilenme niyetinde bulunmak isterseniz, niyetinize uygun bir düzeni Niyete özel dua ve ayet çalışması kapsamında Cihan Ali Hoca’dan destek alarak oluşturabilirsiniz. Dilerseniz WhatsApp’tan mesaj bırakabilir, dilerseniz +90 531 994 60 07 numarasını arayabilirsiniz.

Yâ Muîd ismi: Arapça yazılışı ve kökü

الْمُعِيدُ

Muîd, “geri dönmek” anlamındaki avd (avdet) kökünün iâde kalıbından türeyen bir sıfattır. İâde “tekrar etmek, ikinci defa başlamak” demektir; muîd de “tekrar eden” anlamına gelir. Okunuşu “el-Muîd”dir ve Arapça yazılışı yukarıdadır. TDV’ye göre muîd kelimesi Kur’an’da geçmez; iâde kavramı ise on altı âyette Allah’a nisbet edilir.

Yâ Muîd ne demek? Anlamı

TDV maddesinde muîd, Allah’a nisbet edildiğinde “yaratmayı tekrarlayan, tekrar yaratan” diye açıklanır. Mübdi‘in mukabili olarak kullanılan bu isim, doksan dokuz isim listesinde mübdi‘ ile birlikte yer alır; hem Tirmizî hem İbn Mâce rivayetinde bulunur.

Râgıb el-İsfahânî mübdi‘ ile muîde “nesne ve olayların başlangıç ve bitiminde sebep fonksiyonu icra eden varlık” mânasını verir; ona göre bitim, ikinci var oluşun başlangıcıdır. Mâtürîdî’ye göre iâde hem Allah’ın tabiatı yönetirken yaratmayı sürekli tekrar etmesi hem de kıyamet zamanında insanları yeniden canlandırması anlamına gelir.

Kuşeyrî isimlerin içeriğini, Allah’ın kullarına yönelik lutuf ve ihsanlarını tekrar tekrar yaratması şeklinde de genişletir. Gazzâlî mübdi‘ ile muîde “mûcit” mânasını verir ve bir modele bağlı olarak gerçekleşen yaratmaya iâde dediğini söyler. TDV, muîdi bâis (ölümden sonra dirilten) ismiyle anlam yakınlığı içinde görür.

Muîd ismi ve Kur’an’daki kök kullanımları

Muîd kelimesi Kur’an’da geçmez. Aşağıda iâde kökünün “yeniden döndürmek, tekrar yaratmak” anlamında kullanıldığı dört âyet Diyanet mealiyle verilmiştir; Rûm 30/27’deki örnek için Yâ Mübdi‘ sayfasına da bakılabilir.

Yûnus sûresi 10/4

اِلَیْهِ مَرْجِعُكُمْ جَمٖیعًاؕ وَعْدَ اللّٰهِ حَقًّاؕ اِنَّهُ یَبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ یُعٖیدُهُ لِیَجْزِیَ الَّذٖینَ اٰمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ بِالْقِسْطِؕ وَالَّذٖینَ كَفَرُوا لَهُمْ شَرَابٌ مِنْ حَمٖیمٍ وَعَذَابٌ اَلٖیمٌ بِمَا كَانُوا یَكْفُرُونَ ﴿٤﴾

Meali (Yûnus 10/4): Hepiniz dönüp O’nun huzurunda toplanacaksınız, bu Allah’ın gerçek vaadidir. O, baştan yaratır, sonra da yaratmayı tekrar eder ki, iman edip dünya ve âhiret için yararlı işler yapanları adaletle ödüllendirsin! İnkâr yolunu tutmaları sebebiyle münkirlerin nasibi ise kaynar bir içecek ve acı veren bir azaptır.

Allah’ın “baştan yarattığı, sonra da yaratmayı tekrar ettiği” bildirilir; amaç, iman edip yararlı işler yapanları adaletle ödüllendirmektir.

Tâhâ sûresi 20/55

مِنْهَا خَلَقْنَاكُمْ وَفٖیهَا نُعٖیدُكُمْ وَمِنْهَا نُخْرِجُكُمْ تَارَةً اُخْرٰى ﴿٥٥﴾

Meali (Tâhâ 20/55): Sizi ondan yarattık, yine ona döndüreceğiz ve sonra oradan bir defa daha çıkaracağız.

İnsanın topraktan yaratıldığı, toprağa döndürüleceği ve oradan bir kez daha çıkarılacağı anlatılır; “nu‘îdükum” fiili iâde kökündendir.

Enbiyâ sûresi 21/104

یَوْمَ نَطْوِی السَّمَٓاءَ كَطَیِّ السِّجِلِّ لِلْكُتُبِؕ كَمَا بَدَاْنَٓا اَوَّلَ خَلْقٍ نُعٖیدُهُؕ وَعْدًا عَلَیْنَاؕ اِنَّا كُنَّا فَاعِلٖینَ ﴿١٠٤﴾

Meali (Enbiyâ 21/104): O dehşet günü gökleri yazılı kâğıt tomarlarını dürer gibi düreriz. Yaratmaya başlamadan önceki hale döndürürüz. Sözümüz sözdür; biz bunu mutlaka yaparız.

Gökleri düren ve “yaratmaya başlamadan önceki hale döndüren” Allah anlatılır; âyetteki fiil yine iâde kökündendir.

İsrâ sûresi 17/51

اَوْ خَلْقًا مِمَّا یَكْبُرُ فٖی صُدُورِكُمْۚ فَسَیَقُولُونَ مَنْ یُعٖیدُنَاؕ قُلِ الَّذٖی فَطَرَكُمْ اَوَّلَ مَرَّةٍۚ فَسَیُنْغِضُونَ اِلَیْكَ رُؤُ𐻿سَهُمْ وَیَقُولُونَ مَتٰى هُوَؕ قُلْ عَسٰٓى اَنْ یَكُونَ قَرٖیبًا ﴿٥١﴾

Meali (İsrâ 17/51): İsterse canlanmasını aklınızın almadığı herhangi bir yaratık!” Bu defa da “Bizi tekrar hayata kim döndürecek?” diyecekler. “Sizi birinci defa yaratan” de. Sonunda onlar, sana alaylı bir tarzda başlarını sallayacak ve “Ne zamanmış o?” diye soracaklar. De ki: “Yakın olduğunu sanıyorum.”

Kendisini inkâr edenlerin “Bizi tekrar hayata kim döndürecek?” sorusuna “Sizi birinci defa yaratan” cevabı verilir; “yu‘îdunâ” iâde kökündendir.

Yâ Muîd zikri ve duada kullanımı

Esmâ-i hüsnâ hadisinde doksan dokuz ismin bulunduğu bildirilir (Buhârî 2736; Müslim 2677). A‘râf 7/180 bu isimlerle dua etmeyi ister; “Yâ Muîd” diye yönelmek de bu emre uygun bir anış biçimidir.

Muîd; geri getirmeyi, yeniden başlatmayı ve tekrar yaratmayı anlatan bir isim olduğundan dua eden kişi niyetini bu anlamla söyler. Çoğu kaynakta mübdi‘ ile birlikte anıldığı için iki ismin sayfası birlikte okunabilir. Belirli bir okuma sayısı kaynaklarda bildirilmediği için sayı yazmıyoruz.

A‘râf sûresi 7/180

وَلِلّٰهِ الْاَسْمَٓاءُ الْحُسْنٰى فَادْعُوهُ بِهَاࣕ وَذَرُوا الَّذٖینَ یُلْحِدُونَ فٖٓی اَسْمَٓائِهٖؕ سَیُجْزَوْنَ مَا كَانُوا یَعْمَلُونَ ﴿١٨٠﴾

Meali (A‘râf 7/180): En güzel isimler Allah’ındır; bu güzel isimlerle O’na dua edin, O’nun isimleri hakkında doğru inançtan sapanları kendi başlarına bırakın. Onlar yaptıklarının cezasını çekecekler!

Sıkça sorulanlar

Yâ Muîd ne demek?

“Yaratmayı tekrarlayan, tekrar yaratan” demektir. Kök anlamı avdet, yani geri dönmektir; iâde ise tekrar etmek ve ikinci defa başlamaktır.

Muîd ismi Kur’an’da geçer mi?

İsim olarak geçmez. TDV’ye göre iâde kavramı on altı âyette Allah’a nisbet edilir; Yûnus 10/4 ve Tâhâ 20/55 bunlardandır.

Muîd ile mübdi‘ arasındaki fark nedir?

Mübdi‘ ilk defa yaratanı, muîd yaratmayı tekrar edeni anlatır. TDV muîdi mübdi‘in mukabili olarak açıklar; bu yüzden ikisi aynı maddede ele alınır.

Yâ Muîd diye nasıl dua edilir?

İsmin anlamı düşünülerek niyet açıkça söylenir; dua A‘râf 7/180’deki emre dayanır. Kaynaklarda bir sayı verilmediği için sayı belirtmiyoruz.

İlgili yazılar: Esmaül Hüsna nedir? · Esmaül Hüsna anlamları · Esmaül Hüsna ile dua · Yâ Mübdi‘ ne demek? · Yâ Bâis ne demek?

Niyetinize göre görüşme

Muîd ismini de içeren bir dua düzenini, niyetinizi anlattığınız görüşmede birlikte belirleyebilirsiniz. WhatsApp’tan yazabilir ya da +90 531 994 60 07 numarasını arayabilirsiniz.

Kaynaklar

• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu, Yûnus 10/4 (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu, Tâhâ 20/55 (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu, Enbiyâ 21/104 (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu, İsrâ 17/51 (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu, A‘râf 7/180 (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• TDV İslâm Ansiklopedisi, “Mübdi‘ (Muîd ismi bu maddede açıklanır)” maddesi
• Tirmizî, Da‘avât 3507 (esmâ-i hüsnâ listesi; ismin Arapça yazılışı bu rivayetten alınmıştır) (isimleri sayan bu rivayet zayıf kabul edilir)
• Buhârî 2736 ve Müslim 2677 (doksan dokuz isim hadisi)