Yâ Kâdir Ne Demek? Anlamı, Âyetleri ve Zikri

Son güncelleme: Kasım 2, 2026

Kâdir, Allah’ın güzel isimlerinden biridir ve “her şeye gücü yeten” anlamına gelir. Kudret kökünden gelen bu isim, Allah’ın dilediğini yaratıp düzenleyebilmesini anlatır.

Bu sayfada ismin Arapça yazılışı, TDV İslâm Ansiklopedisi’ndeki anlamı, Kur’an’da geçtiği âyetler ve duada kullanımı yer alıyor. Âyet metinleri ve mealleri Diyanet Kur’an Platformu’ndan alınmıştır.

Kâdir ismiyle dua ederken niyetinizi bir düzene oturtmak isterseniz niyete özel dua ve ayet çalışması kapsamında Cihan Ali Hoca’dan destek alabilirsiniz. Dilerseniz WhatsApp’tan mesaj bırakabilir, dilerseniz +90 531 994 60 07 numarasını arayabilirsiniz.

Yâ Kâdir ismi: Arapça yazılışı ve kökü

الْقَادِرُ

Kâdir, “gücü yetmek; ölçü ile yapmak, planlamak; kıymetini bilmek; rızkını daraltmak” anlamlarına gelen kadr (kudret) kökünden türeyen bir sıfattır. Okunuşu “el-Kâdir”dir; Arapça yazılışı yukarıda Tirmizî rivayetindeki listeden alınmıştır. TDV maddesi ismi “Kādir” biçiminde başlıklandırır.

Yâ Kâdir ne demek? Anlamı

TDV’ye göre kudret kavramı Kur’an’da 103 yerde Allah’a nisbet edilir; bunların yetmiş dördü isim, yirmi dokuzu fiil biçimindedir. Kādir ismi yedi âyette tekil, beş âyette saygı bildiren çoğul biçimde Allah’a izâfe edilir. Esmâ-i hüsnâ listesinde bulunmayan kadîr ismi kırk beş âyette, muktedir ismi dört âyette Allah’ı niteler.

Âlimler kādire genellikle “âciz olmayan, aklen mümkün olan her şeye kayıtsız şartsız gücü yeten” anlamı verir ve ismi irade sıfatıyla ilişkilendirir: Tabiattaki farklı oluşumlar, yaratıcının bunları yapısal özellikleri sebebiyle değil irade ve ihtiyar yoluyla meydana getirdiğini gösterir. Kādir, dilerse yapan, dilemezse yapmayandır.

Gazzâlî’den aktarıldığına göre Allah, mevcut düzene son verip kıyameti kurmaya gücü yettiği hâlde bunu şu anda irade etmemiş, iradesini ilminde belirlediği bir zamana tahsis etmiştir. İnsanların da bir kudreti vardır; ancak bu kudret ilâhî emanet niteliğindedir, sınırlıdır ve belli şartlarla geçerlidir. Bu yüzden ilâhî ve beşerî kudret arasında benzerlik kurulmaz.

Kadîr ismi kādire göre daha vurgulu kabul edilir: Kur’an’da kādir insanlara da izâfe edilmişken kadîr yalnızca Allah’ı niteler. Kādir; kavî ve muktedir isimleriyle muhteva ortaklığı, cebbâr, azîz ve kahhâr isimleriyle anlam yakınlığı taşır. İbn Mâce ve Tirmizî’nin esmâ-i hüsnâ listelerinde yer alır.

Kur’an’da Kâdir ismi ve ilgili âyetler

Kādir ismi TDV’ye göre yedi âyette tekil biçimde Allah’a izâfe edilir. Aşağıdaki dört âyette Allah’ın azap göndermeye, benzerini yaratmaya, ölüleri diriltmeye ve öldükten sonra tekrar yaratmaya gücünün yettiği bildirilir.

En‘âm sûresi 6/65

قُلْ هُوَ الْقَادِرُ عَلٰٓى اَنْ یَبْعَثَ عَلَیْكُمْ عَذَابًا مِنْ فَوْقِكُمْ اَوْ مِنْ تَحْتِ اَرْجُلِكُمْ اَوْ یَلْبِسَكُمْ شِیَعًا وَیُذٖیقَ بَعْضَكُمْ بَاْسَ بَعْضٍؕ اُنْظُرْ كَیْفَ نُصَرِّفُ الْاٰیَاتِ لَعَلَّهُمْ یَفْقَهُونَ ﴿٦٥﴾

Meali (En‘âm 6/65): De ki: “Allah size üstünüzden veya ayaklarınızın altından bir azap göndermeye ya da sizi muhalif gruplara ayırıp birbirinize güçlerinizin acısını tattırmaya kādirdir.” Bak, anlasınlar diye âyetlerimizi nasıl açıklıyoruz!

En‘âm sûresinde Allah’ın üstten ya da ayakların altından azap göndermeye veya insanları gruplara ayırıp birbirine güçlerinin acısını tattırmaya kādir olduğu bildirilir. TDV, kādir ismi geçen âyetlerde ilâhî kudretin âyet indirmek, azap göndermek, ölüleri diriltmek ve tabiatın işleyişini yürütmek gibi alanlara yöneldiğini belirtir.

Yâsîn sûresi 36/81

اَوَلَیْسَ الَّذٖی خَلَقَ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضَ بِقَادِرٍ عَلٰٓى اَنْ یَخْلُقَ مِثْلَهُمْؕ بَلٰى وَهُوَ الْخَلَّاقُ الْعَلٖیمُ ﴿٨١﴾

Meali (Yâsîn 36/81): Gökleri ve yeri yaratan Allah onların benzerini yaratmaya kādir değil mi? Elbette öyledir. O eşsiz yaratıcıdır, her şeyi bilir.

Yâsîn sûresinde, gökleri ve yeri yaratanın onların benzerini yaratmaya kādir olup olmadığı sorulur ve “elbette öyledir” cevabı verilir. Âyet kudreti yaratma bağlamında anlatır.

Kıyâme sûresi 75/40

اَلَیْسَ ذٰلِكَ بِقَادِرٍ عَلٰٓى اَنْ یُحْیِیَ الْمَوْتٰى ﴿٤٠﴾

Meali (Kıyâme 75/40): Peki bütün bunları yapan, ölüleri diriltemez mi?

Kıyâme sûresinin bu âyeti, ilk yaratan Allah’ın ölüleri diriltmeye de kādir olduğunu soru biçiminde vurgular. TDV’nin saydığı kudret alanlarından biri olan ölüleri diriltme burada görülür.

Târık sûresi 86/8

اِنَّهُ عَلٰى رَجْعِهٖ لَقَادِرٌؕ ﴿٨﴾

Meali (Târık 86/8): Şüphesiz Allah onu (öldükten sonra) tekrar yaratmaya elbette kādirdir.

Târık sûresinde insanın öldükten sonra tekrar yaratılmasına Allah’ın kādir olduğu bildirilir. Meale göre “Allah onu tekrar yaratmaya elbette kādirdir.”

Yâ Kâdir zikri ve duada kullanımı

Esmâ-i hüsnâ hadisinde Allah’ın doksan dokuz ismi bulunduğu bildirilir (Buhârî 2736; Müslim 2677). A‘râf 7/180 bu isimlerle dua etmeyi ister; “Yâ Kâdir” diye yönelmek de bunun örneğidir.

Kuşeyrî’den aktarıldığına göre Allah’ın kādir olduğu bilincini taşıyan kimse uğradığı haksızlıktan dolayı intikama kalkışmaz; çünkü Allah’ın onun hakkını kendisinden daha etkin biçimde alacağına inanır. TDV ayrıca, Hz. Peygamber’in önemli bir işe karar verilirken tavsiye ettiği istihâre duasının başında ilâhî kudrete vurgu yapıldığını bildirir. Belirli bir okuma sayısı kaynaklarda bildirilmediği için bu sayfada sayı vermiyoruz.

A‘râf sûresi 7/180

وَلِلّٰهِ الْاَسْمَٓاءُ الْحُسْنٰى فَادْعُوهُ بِهَاࣕ وَذَرُوا الَّذٖینَ یُلْحِدُونَ فٖٓی اَسْمَٓائِهٖؕ سَیُجْزَوْنَ مَا كَانُوا یَعْمَلُونَ ﴿١٨٠﴾

Meali (A‘râf 7/180): En güzel isimler Allah’ındır; bu güzel isimlerle O’na dua edin, O’nun isimleri hakkında doğru inançtan sapanları kendi başlarına bırakın. Onlar yaptıklarının cezasını çekecekler!

Sıkça sorulanlar

Yâ Kâdir ne demek?

“Her şeye gücü yeten” demektir. Kök anlamı gücü yetmek, ölçü ile yapmak ve planlamaktır.

Kâdir ile kadîr arasındaki fark nedir?

TDV’ye göre kadîr, kādire göre daha vurgulu bir anlama sahiptir. Kur’an’da kādir insanlara da izâfe edilmişken kadîr yalnızca Allah’ı niteler.

Kâdir Kur’an’da kaç âyette geçer?

TDV’ye göre yedi âyette tekil, beş âyette çoğul biçimde Allah’a izâfe edilir. Kadîr kırk beş, muktedir dört âyette geçer.

Yâ Kâdir diye nasıl dua edilir?

İsmin anlamı düşünülerek niyet açıkça söylenir. A‘râf 7/180 güzel isimlerle dua etmeyi öğütler; kaynaklarda belirli bir sayı bildirilmediği için sayı yazmıyoruz.

İlgili yazılar: Esmaül Hüsna nedir? · Esmaül Hüsna anlamları · Esmaül Hüsna ile dua · Yâ Muktedir ne demek? · Yâ Cebbâr ne demek?

Niyetinize göre görüşme

Kâdir ismini de içeren bir dua düzenini, niyetinizi anlattığınız görüşmede Cihan Ali Hoca ile birlikte belirleyebilirsiniz. WhatsApp’tan yazabilir ya da +90 531 994 60 07 numarasını arayabilirsiniz.

Kaynaklar

• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu, En‘âm 6/65 (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu, Yâsîn 36/81 (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu, Kıyâme 75/40 (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu, Târık 86/8 (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu, A‘râf 7/180 (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• TDV İslâm Ansiklopedisi, “Kādir” maddesi
• Tirmizî, Da‘avât 3507 (esmâ-i hüsnâ listesi; ismin Arapça yazılışı bu rivayetten alınmıştır) (isimleri sayan bu rivayet zayıf kabul edilir)
• Buhârî 2736 ve Müslim 2677 (doksan dokuz isim hadisi)