Yâ Bâkī Ne Demek? Anlamı, Âyetleri ve Zikri

Son güncelleme: Kasım 2, 2026

Bâkī, Allah’ın güzel isimlerinden biridir. TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre “gelecekte varlığının sona ermesi düşünülemeyen” anlamına gelir; Allah’tan başka her şeyin gelip geçici olduğunu bildiren “fânî”nin zıddıdır.

Sayfada ismin Arapça yazılışı, TDV’deki açıklaması ve Kur’an’da bekā mânasının geçtiği âyetler Diyanet mealiyle yer alıyor. Yâ Vâris ve Yâ Hayy sayfaları ismin anlam çevresini tamamlar.

Yâ Bâkī diyerek gelip geçici olanın ötesinde kalıcı hayrı dileme niyetiyle dua etmek istiyorsanız duanızı niyetinize göre birlikte kurabilirsiniz. Niyete özel dua ve ayet çalışması kapsamında Cihan Ali Hoca’dan destek alabilirsiniz. WhatsApp’tan yazabilir ya da +90 531 994 60 07 numarasını arayabilirsiniz.

Yâ Bâkī İsminin Arapça Yazılışı ve Kökü

الْبَاقِي

Okunuşu: el-Bâkī

Bâkī, “sebat ve devam etmek, kesintiye uğramadan geleceğe doğru sürüp gitmek” anlamındaki bekā kökünden türeyen bir sıfattır. Kur’an’da bu mânayı içeren kelimeler aynı kökten fiil ve ism-i tafdîl kalıplarıyla Allah’a nisbet edilmiştir.

İsim, Tirmizî ve İbn Mâce rivayetlerindeki doksan dokuz isim listesinde yer alır (Deavât 82; Duâ 10).

İsmin bu yazılışı Tirmizî 3507’deki isim listesinden alınmıştır (isimleri sayan bu rivayet zayıf kabul edilir). Doksan dokuz ismin varlığını bildiren sahih rivayetler ise Buhârî 2736 ve Müslim 2677’dir.

Yâ Bâkī Ne Demek? İsmin Anlamı (TDV İslâm Ansiklopedisi)

TDV, Kur’an’da Allah’ın isimlerinden olan âhir ve samed kelimelerinin (Hadîd 57/3; İhlâs 112/2) bâkīnin anlamını desteklediğini belirtir. Hay ismi de “ezelî ve ebedî bir hayatla diri” anlamına geldiğinden Allah’ın sonsuzluğunu vurgular; Furkān 25/58’de Allah hay diye anıldıktan sonra ölümden münezzeh olduğu bildirilir.

Kelâm literatüründe bâkī, “varlığının sonu olmayan” anlamında zâtî-selbî sıfatlar grubundan sayılır. Gazzâlî’ye göre kendinden ötürü varlığı zorunlu olan Allah’ın zamanın hem geçmişi hem geleceği bakımından sonsuz olması aklen de zorunludur.

TDV, bütün İslâm bilginlerinin Allah’ın bâkī oluşunda birleştiğini; Kasas 28/88’deki “O’nun vechi (zâtı) müstesna her şey yok olacaktır” âyetini Allah’ı da kapsayacak şekilde genelleştiren Beyân b. Sem‘ân’ın görüşünün ise reddedildiğini aktarır.

Türk dünyasında mezar taşlarına yazılan “Hüve’l-bâkī” (ölümsüz olan sadece O’dur) ibaresi Allah’ın ebedîliğini, kulun âcizliğini ve gerçek saadetin O’na teslim olmakla gerçekleşeceğini dile getirir.

Kur’an’da Bâkī İsminin Geçtiği Âyetler

TDV, bâkī isminin ihtiva ettiği mânanın Tâhâ 20/73 ve Rahmân 55/27’de geçtiğini belirtir. Aşağıda ayrıca Kasas 28/88 yer alıyor.

Rahmân Suresi 27. Âyet (55/27)

وَیَبْقٰى وَجْهُ رَبِّكَ ذُوالْجَلَالِ وَالْاِكْرَامِۚ

Okunuşu: Veyebkâ vechü rabbike zü’lcelâli vel’ikrâm.

Meali (Diyanet): Azamet ve kerem sahibi rabbinin zâtı ise bâki kalır.

Rabbin zâtının bâki kalacağı bildirilir. Arapça metindeki yebkā fiili, bekā kökündendir.

Kasas Suresi 88. Âyet (28/88)

وَلَا تَدْعُ مَعَ اللّٰهِ اِلٰهًا اٰخَرَۘ لَٓا اِلٰهَ اِلَّا هُوَࣞ كُلُّ شَیْءٍ هَالِكٌ اِلَّا وَجْهَهُؕ لَهُ الْحُكْمُ وَاِلَیْهِ تُرْجَعُونَ

Okunuşu: Velâ ted‘u me‘a’llâhi ilâhen âhar. lâ ilâhe illâ hû. küllü şey’in hâlikün illâ vecheh. lehü’lhukmü veileyhi türce‘ûn.

Meali (Diyanet): Allah ile birlikte başka bir tanrıya yalvarma! O’ndan başka tanrı yoktur. O’nun zatından başka her şey yok olacaktır. Hüküm yalnızca O’nundur ve siz ancak O’na döndürüleceksiniz.

Allah’ın zatından başka her şeyin yok olacağı, hükmün yalnız O’na ait olduğu bildirilir. TDV, bu âyetteki vech kelimesiyle ilgili yanlış bir yorumun reddedildiğini aktarır.

Tâhâ Suresi 73. Âyet (20/73)

اِنَّٓا اٰمَنَّا بِرَبِّنَا لِیَغْفِرَ لَنَا خَطَایَانَا وَمَٓا اَكْرَهْتَنَا عَلَیْهِ مِنَ السِّحْرِؕ وَاللّٰهُ خَیْرٌ وَاَبْقٰى

Okunuşu: İnnâ âmennâ birabbinâ liyagfira lenâ hatâyânâ vemâ ekrahtenâ ‘aleyhi mine’ssihr. vellâhü hayruv veebkâ.

Meali (Diyanet): Hatalarımızdan ve bize zorla yaptırdığın sihirden ötürü bizi bağışlaması için rabbimize kesin olarak iman ettik. Hayırlı ve sürekli olan Allah’tır.”

Büyücülerin iman sözleri anlatılırken “Hayırlı ve sürekli olan Allah’tır” denir. TDV, bu âyeti bekā mânasının kullanıldığı örnek olarak anar.

Yâ Bâkī Zikri ve Duada Kullanımı

A‘râf 7/180, güzel isimlerle dua edilmesini emreder. Bâkī ismi de duada “Yâ Bâkī” diye anılabilir.

A‘râf Suresi 180. Âyet (7/180)

وَلِلّٰهِ الْاَسْمَٓاءُ الْحُسْنٰى فَادْعُوهُ بِهَاࣕ وَذَرُوا الَّذٖینَ یُلْحِدُونَ فٖٓی اَسْمَٓائِهٖؕ سَیُجْزَوْنَ مَا كَانُوا یَعْمَلُونَ

Okunuşu: Velillâhi’l’esmâü’lhusnâ fed‘ûhü bihâ. vezerü’llezîne yülhidûne fî esmâih. seyüczevne mâ kânû ya‘melûn.

Meali (Diyanet): En güzel isimler Allah’ındır; bu güzel isimlerle O’na dua edin, O’nun isimleri hakkında doğru inançtan sapanları kendi başlarına bırakın. Onlar yaptıklarının cezasını çekecekler!

Bâkī ismiyle dua eden, kalıcı olanın yalnız Allah olduğunu bilerek dünyevî olanı bu gözle değerlendirir.

TDV, Bâkī ismine bağlı özel bir dua metni aktarmaz. “Hüve’l-bâkī” ibaresi, TDV’nin belirttiği gibi Osmanlılar’da mezar taşlarına yazılması âdet olan bir ibaredir.

Sıkça Sorulanlar

Yâ Bâkī ne demektir?

“Ey varlığı hiç sona ermeyen Allah’ım” diye yapılan bir çağrıdır. TDV’ye göre bâkī, gelecekte varlığının sona ermesi düşünülemeyen demektir.

Bâkī ismi Kur’an’da geçer mi?

İsim kalıbıyla değil; bekā mânası aynı kökten fiil ve ism-i tafdîl kalıplarıyla geçer. TDV, Tâhâ 20/73 ve Rahmân 55/27’yi anar.

“Hüve’l-bâkī” ne anlama gelir?

“Ölümsüz olan sadece O’dur” demektir. TDV’ye göre Türk dünyasında mezar taşlarına yazılan bu ibare Allah’ın ebedîliğini ifade eder.

Bâkī ile Hayy arasında ne ilişki vardır?

TDV, hay ismini “ezelî ve ebedî bir hayatla diri” diye açıklar ve bunun bâkī ile aynı anlam çevresine girdiğini gösterir.

Yâ Bâkī diyerek yapacağınız duanın düzenini niyetinize göre kurmak isterseniz niyete özel dua ve ayet çalışması hakkında bilgi alabilir, Cihan Ali Hoca ile WhatsApp üzerinden ya da +90 531 994 60 07 numaralı telefondan görüşebilirsiniz.

İlgili yazılar: Yâ Vâris · Yâ Hayy · Esmaül Hüsna nedir · Esmaül Hüsna anlamları · Havas ilmi duası: Esmaül Hüsna ile dua

Kaynaklar

• TDV İslâm Ansiklopedisi, “BÂKĪ”
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Tirmizî, Deavât 82 (sunnah.com’da 3507): doksan dokuz isim listesi; isimleri sayan bu rivayet zayıf kabul edilir
• Buhârî 2736, sunnah.com: doksan dokuz isim hadisi
• Müslim 2677, sunnah.com: doksan dokuz isim hadisi
• Latin harfli okunuş: Muhammet Abay çeviriyazısı (AlQuran Cloud)