Yâ Kerîm Ne Demek? Anlamı, Âyetleri ve Zikri

Son güncelleme: Kasım 2, 2026

Kerîm, Allah’ın güzel isimlerinden biridir. TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre “yaratılıştan cömert olan, insanın şerefiyle bağdaşmayan her türlü şeyden arınmış bulunan” demektir.

Sayfada ismin Arapça yazılışı, kökü, TDV’deki açıklaması ve Kur’an’da Rabbin sıfatı olarak geçtiği âyetler Diyanet mealiyle yer alıyor. Yâ Vehhâb ve Yâ Rahîm sayfaları ismin devamı niteliğindedir.

Yâ Kerîm diyerek bağışlanmayı ve ikramı dilemek istiyorsanız duanızı niyetinize göre birlikte düzenleyebilirsiniz. Niyete özel dua ve ayet çalışması kapsamında Cihan Ali Hoca’dan destek alabilirsiniz. WhatsApp’tan yazabilir ya da +90 531 994 60 07 numarasını arayabilirsiniz.

Yâ Kerîm İsminin Arapça Yazılışı ve Kökü

الْكَرِيمُ

Okunuşu: el-Kerîm

TDV’ye göre kerîm, “cömert olmak, iyi, ahlâklı, asil ve değerli olmak” anlamındaki kerem (kerâmet) kökünden gelen bir sıfattır. Kerem kavramı Allah’a nisbet edildiğinde “lutuf ve ihsanda bulunma” anlamı ağır basar.

Ebü’l-Kāsım ez-Zeccâcî kelimenin muhtevasını üç noktada özetler: cömert olan, övgüye lâyık vasıfları şahsında toplayan ve cezayı gerektiren davranışları affedip suçluyu bağışlayan.

Yâ Kerîm Ne Demek? İsmin Anlamı (TDV İslâm Ansiklopedisi)

Kerem kavramı, kıraat farkları göz önünde bulundurulduğunda, Kur’an’da on yerde Allah’a nisbet edilir. Kerîm ismi iki âyette rab kelimesiyle bağlantılı olarak kullanılır. Mü’minûn 23/116’daki “rabbü’l-arşi’l-kerîm” ifadesinde kerîmi rabbin sıfatı sayan kıraate göre ise isim Kur’an’da üç defa Allah’a nisbet edilmiş olur.

Aynı kökten ekrem (“kerîm olanlarla mukayese edilemeyecek en üst derecede kerîm”) bir âyette, “ikram sahibi” anlamındaki zü’l-ikrâm ise iki âyette Allah’a izâfe edilir. TDV bunların yanında, ikram ve tekrîm masdarlarından türeyen dört fiilin faili olarak da Allah lafzının kullanıldığını kaydeder.

Gazzâlî’nin TDV’de aktarılan tarifi şöyledir: kerîm, muktedirken affeden, vaadini yerine getiren, lutfunu umulanın ötesinde gerçekleştiren, kime ne kadar lutufta bulunduğunun hesabını yapmayan, kendisine sığınanı yüzüstü bırakmayan, aracı ve şefaatçilere muhtaç kılmayandır.

TDV kerîmi, “yergiye sebep teşkil eden özelliklerden münezzeh olup övgü nitelikleriyle vasıflanma” anlamıyla zâtî, “lutuf ve ihsanda bulunma, affedip bağışlama” anlamıyla fiilî isimler arasında sayar. Kerîm hem İbn Mâce’nin hem Tirmizî’nin listesindedir.

Kur’an’da Kerîm İsminin Geçtiği Âyetler

Kerîm isminin Rabbin sıfatı olarak geçtiği iki âyet aşağıda Arapça metin, okunuş ve Diyanet mealiyle verilmiştir. Aynı kökten ekrem ise Alak 96/3’te geçer.

İnfitâr Suresi 6. Âyet (82/6)

یَٓا اَیُّهَا الْاِنْسَانُ مَا غَرَّكَ بِرَبِّكَ الْكَرٖیمِۙ

Okunuşu: Yâ eyyühe’l’insânü mâ garrake birabbike’lkerîm.

Meali (Diyanet): Ey insan! Yüce rabbin hakkında seni yanıltıp aldatan ne oldu?

İnfitâr 6, insanın Rabbi hakkında aldanmasını sorgular ve Rabbi “Kerîm” diye anar; Diyanet meali bunu “yüce rabbin” diye verir.

Mü’minûn Suresi 116. Âyet (23/116)

فَتَعَالَى اللّٰهُ الْمَلِكُ الْحَقُّۚ لَٓا اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ رَبُّ الْعَرْشِ الْكَرٖیمِ

Okunuşu: Fete‘âle’llâhü’lmelikü’lhakk. lâ ilâhe illâ hû. rabbü’l‘arşi’lkerîm.

Meali (Diyanet): Gerçek egemenliğin sahibi olan Allah yüceler yücesidir. O’ndan başka tanrı yoktur. O, şerefli arşın sahibidir.

Mü’minûn 116’da Allah “şerefli arşın sahibi” diye anılır; TDV’nin belirttiği kıraat farkına göre kerîm, arşın değil Rabbin sıfatı sayılabilir.

Yâ Kerîm Zikri ve Duada Kullanımı

A‘râf 7/180, güzel isimlerle dua edilmesini bildirir. “Yâ Kerîm” diye seslenmek bu çağrının bir örneğidir.

A‘râf Suresi 180. Âyet (7/180)

وَلِلّٰهِ الْاَسْمَٓاءُ الْحُسْنٰى فَادْعُوهُ بِهَاࣕ وَذَرُوا الَّذٖینَ یُلْحِدُونَ فٖٓی اَسْمَٓائِهٖؕ سَیُجْزَوْنَ مَا كَانُوا یَعْمَلُونَ

Okunuşu: Velillâhi’l’esmâü’lhusnâ fed‘ûhü bihâ. vezerü’llezîne yülhidûne fî esmâih. seyüczevne mâ kânû ya‘melûn.

Meali (Diyanet): En güzel isimler Allah’ındır; bu güzel isimlerle O’na dua edin, O’nun isimleri hakkında doğru inançtan sapanları kendi başlarına bırakın. Onlar yaptıklarının cezasını çekecekler!

Camiye girerken okunan sığınma duası (Ebû Dâvûd 466)

أَعُوذُ بِاللَّهِ الْعَظِيمِ وَبِوَجْهِهِ الْكَرِيمِ وَسُلْطَانِهِ الْقَدِيمِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ

Okunuşu: Eûzü billâhi’l-azîmi ve bi vechihi’l-kerîmi ve sultânihi’l-kadîmi mine’ş-şeytâni’r-racîm.

Anlamı: Yüce Allah’a, O’nun kerîm olan zâtına ve kadîm olan hükümranlığına, kovulmuş şeytandan sığınırım.

Bu rivayet Ebû Dâvûd’un Salât bölümünde yer alır (sunnah.com’da 466).

TDV, Hz. Peygamber’in camiye girerken okuduğu şu duayı kerîm isminin kullanım örneği olarak aktarır: ifadede kerîm, Allah’ın zâtını (vech) niteler (Ebû Dâvûd, Salât 18; sunnah.com’da 466).

Kerîm ismi Tirmizî’nin listesinde de bulunur (Deavât 82; sunnah.com’da 3507). Zikirde ismin anlamı, yani lutuf, ikram ve affediciliğin Allah’tan istenmesi öne çıkar.

Sıkça Sorulanlar

Yâ Kerîm ne demektir?

“Ey Kerîm” diye Allah’a yapılan bir çağrıdır. TDV’ye göre kerîm, yaratılıştan cömert olan ve insanın şerefiyle bağdaşmayan her şeyden arınmış bulunan demektir.

Kerîm ismi Kur’an’da nerede geçer?

TDV’ye göre iki âyette rab kelimesiyle birlikte kullanılır; bu sayfada İnfitâr 82/6 ve Mü’minûn 23/116 okunabilir. Mü’minûn’daki ifade kıraat farkına göre üçüncü kullanım sayılabilir.

Ekrem ve zü’l-ikrâm ne demektir?

Aynı kök ailesindendir. TDV’ye göre ekrem, kerîm olanlarla mukayese edilemeyecek en üst derecede kerîm anlamındadır; zü’l-ikrâm ise “ikram sahibi” demektir ve iki âyette geçer.

Kerîm isminin geçtiği bir dua var mı?

TDV, camiye girerken okunan ve “O’nun kerîm olan zâtına” sığınmayı içeren duayı aktarır. Metni yukarıda Ebû Dâvûd 466 numarasıyla verilmiştir.

Yâ Kerîm diyerek yapacağınız duanın düzenini niyetinize göre kurmak isterseniz niyete özel dua ve ayet çalışması hakkında bilgi alabilir, Cihan Ali Hoca ile WhatsApp üzerinden ya da +90 531 994 60 07 numaralı telefondan görüşebilirsiniz.

İlgili yazılar: Yâ Vehhâb ne demek? · Yâ Rahîm ne demek? · Esmaül Hüsna nedir · Esmaül Hüsna anlamları · Havas ilmi duası: Esmaül Hüsna ile dua

Kaynaklar

• TDV İslâm Ansiklopedisi, “KERÎM”
• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim Platformu (Arapça metin ve Kur’an Yolu meali)
• Tirmizî, Deavât 82 (sunnah.com’da 3507): doksan dokuz isim hadisi ve isim listesi (isimleri sayan bu rivayet zayıf kabul edilir)
• Buhârî 2736, sunnah.com: doksan dokuz isim hadisi
• Müslim 2677, sunnah.com: doksan dokuz isim hadisi
• Ebû Dâvûd 466, sunnah.com: camiye girerken okunan sığınma duası
• Latin harfli okunuş: Muhammet Abay çeviriyazısı (AlQuran Cloud)